1. Home
  2. Polikistik Over Sendromu Nedir
Polikistik Over Sendromu Nedir

Polikistik Over Sendromu Nedir

  • 9 December 2019
  • 0 Likes
  • 1 View
  • 0 Comments

Polikistik Over Sendromu Nedir

Polikistik over sendromu ( PKOS )nedir ? , Polikistik over sendromu kadınların hormon düzeylerini etkileyen bir durumdur.

PKOS’lu kadınlar normalinden daha fazla erkek hormonu üretirler. Bu hormon dengesizliği, adet dönemlerinde gecikmelere neden olur ve hamile kalmalarını zorlaştırır.

PKOS ayrıca , yüz ve vücutta kıllanma yada kelliğe sebeb olabilir.Diyabet ve kalp hastalığı gibi uzun vadeli sağlık sorunlarına sebeb olabilir.

Doğum kontrol hapları ve diyabet ilaçları hormon dengesizliğini düzeltmeye ve semptomlarını iyileştirmeye yardımcı olabilir.

Hepbirlikte PKOS’un nedenlerini  ve bunun bir kadının vücudu üzerindeki etkilerini gözden geçirelim ;

PKOS nedir?

PKOS, kadınların doğum için en verimli olduğu dönem boyunca (15 ila 44 yaşları) etkileyen hormonlarla ilgili bir sorundur. Bu yaş grubundaki kadınların %2,2 ila %26,7’si PKOS’lu olduğunu hatırlatmak isteriz.

Pek çok kadın PKOS’ludur ancak çoğu bunun farkında değildir. Yapılan bir çalışmada PKOS’lu kadınların % 70’ine tanı konunmadığı ortaya çıkmıştır.

PKOS bir kadının yumurtalıklarını, östrojen üreten üreme organlarını ve adet döngüsünü düzenleyen progesteron hormonlarını etkiler. Yumurtalıklar ayrıca androjen denilen az miktarda erkek hormonu üretir.

Yumurtalıklar, bir erkeğin spermi tarafından döllenecek yumurtaları serbest bırakır. Her ay yumurtanın atılmasına yumurtlama denir.

Folikül uyarıcı hormon (FSH) ve luteinize edici hormon (LH) yumurtlamayı kontrol eder. FSH,Yumurtalığı;  Yumurta içeren bir kese olan bir folikül üretmek için uyarır ve daha sonra LH ; olgun bir yumurta bırakması için yumurtalığı tetikler.

PKOS, overlerı ve Yumurtlamayı etkileyen bir “sendrom” veya semptom grubudur. PKOS’u Üç ana özelliği:

  • yumurtalıklarda kistler
  • yüksek düzeyde erkek hormonları
  • düzensiz veya gecikmiş adet dönemleri

PKOS’ta, birçok küçük sıvı dolu kesele  yumurtalıkların içinde büyür. “Polikistik” kelimesi “çok sayıda kist” demektir.

Bu keseler aslında her biri olgunlaşmamış yumurta içeren foliküllerdir. Yumurtalar asla yumurtlamayı tetikleyecek kadar olgunlaşmaz.

Yumurtlama eksikliği östrojen, progesteron, FSH ve LH seviyelerini değiştirir. Östrojen ve progesteron seviyeleri normalden düşükken, androjen seviyeleri normalden yüksektir.

Ekstra erkek hormonları adet döngüsünü bozar, böylece PKOS’lu kadınlar normalden daha az adet olur.

PKOS yeni bir durum değildir. İtalyan doktor Antonio Vallisneri ilk olarak 1721’de belirtilerini anlatmıştır.

ÖZET : Polikistik over sendromu (PKOS), çocuk doğurma yıllarında kadınların neredeyse % 27’sini etkilemektedir. Yumurtalıklarda kistler yüksek düzeyde erkek hormonları ve düzensiz adet dönemlerini içerir.

Polikistik Over Sendromu Neden Olur ?

Doktorlar PKOS’a neyin neden olduğunu tam olarak bilmiyorlar. Erkek hormonlarının yüksek seviyelerinin, overlerin hormon ve yumurta  üretmesini engellediğine inanırlar.

Polikistik Over Sendromu :Genler

Çalışmalar PKOS’un ailelerde genetik olduğunu göstermektedir.

Pek çok genin bu hastalığa katkıda bulunması olasıdır

Polikistik Over Sendromu : İnsülin direnci

PKOS’lu kadınların %70’inde  insülin direnci vardır , bu da hücrelerinin insülini düzgün kullanamadığı anlamına gelir.

İnsülin, pankreasın vücutta yiyeceklerden şekeri enerji olarak kullanmasına yardımcı olmak için ürettiği bir hormondur.

Hücreler düzgün bir şekilde insülini kullanamadığında, vücudun insülin isteği artar. Pankreas, telafi etmek için daha fazla insülin üretir. Ekstra üretilen insülin, daha fazla erkek hormonu üretmesi için yumurtalıkları tetikler.

Obezite , insülin direncinin ana nedenidir. Hem obezite hem de insülin direnci, tip 2 diyabet riskinizi artırabilir.

Polikistik Over Sendromu’nda İltihap

PKOS’lu kadınlar genellikle vücutlarında inflamasyon seviyelerinde artışa sahiptir. Fazla kilolu olmak iltihaplanmalara da katkıda bulunabilir. Çalışmalar aşırı inflamasyonu daha yüksek androjen seviyelerine bağladılar

ÖZETDoktorlar PKOS’a neyin neden olduğunu tam olarak bilmiyor. Genlerin, insülin direncinin ve vücutta daha yüksek iltihaplanma gibi faktörlerden kaynaklandığına inanırlar.

Polikistik Over Sendromu Belirtileri

Bazı kadınlar ilk periyotlarında semptom görmeye başlar. Diğerleri yalnızca çok kilo aldıklarında veya hamile kaldıklarında PCOS’lu olduklarını keşfederler.

En yaygın PKOS semptomları:

  • Düzensiz dönemler PKOS’lu bazı kadınlar yılda sekizden daha az adet olur.
  • Ağır kanama. Uterin astarı daha uzun süre boyunca oluşur, bu nedenle adetli süreleriniz normalden daha ağır geçebilir.
  • Kıl uzaması. Bu rahatsızlığı olan kadınların %70’inden fazlası, sırt, karın ve göğsü de dahil olmak üzere, yüzlerinde ve vücutlarında kıllaın oluştuğu bilinir. Fazla kıl büyümesine hirsutizm denir.
  • Akne Erkek hormonları cildi normalden daha yağlı hale getirebilir.Yüz, göğüs ve sırt üstü gibi bölgelerde sivilcelenmeye neden olabilir.
  • Kilo almak  PKOS’lu kadınların % 80’inden fazlası aşırı kilolu veya obezdir. Ayrıca Bakınız : Kilo Almak için Diyet Listesi
  • Erkek Tipi kellik . Kafa derisindeki saçlar incelir ve dökülür.
  • Derinin koyulaşması. Koyu renkte cilt lekeleri , boyundaki, kasıktaki ve göğüs altındaki vücut kıvrımlarında oluşabilir.
  • Baş ağrısı Hormon değişiklikleri bazı kadınlarda baş ağrılarını tetikleyebilir .

ÖZET : PKOS, adet döngüsünü bozabilir.Sivilce, kıllanma, kilo artışı ise diğer belirtileridir.

Polikistik Over Vucüdumuzu Nasıl Etkiler

Normalden daha yüksek androjen seviyelerine sahip olmak doğurganlığınızı ve sağlığınızı etkileyebilir.

Kısırlık

Hamile kalmak için yumurtlamanız gerekir. Düzenli olarak yumurtlamayan kadınlar döllenecek kadar yumurta bırakmazlar. PKOS, kadınlarda kısırlığın önde gelen nedenlerinden biridir.

Metabolik sendrom

PKOS’lu kadınların % 80’i kilolu veya obezdir.Hem obezite hem de PKOS, yüksek kan şekeri, yüksek tansiyon , düşük HDL (“iyi”) kolesterol ve yüksek LDL (“kötü”) kolesterol riskinizi artırır .

Bu faktörlere metabolik sendrom denir ve kalp hastalığı, diyabet ve felç riskini arttırırlar .

Uyku apnesi

Uyku apnesi , fazla kilolu kadınlarda daha sık görülür – özellikle de PKOS varsa bu dahada sık olur. Uyku apnesi riski PKOS’lu obez kadınlarda PKOS’lu olmayanlara göre 5 ila 10 kat daha yüksektir .

Endometriyal kanser

Her ay yumurtlamazsanız, uterusta astar dediğimiz yapı birikebilir.

Kalınlaşmış uter, endometrial kanser riskini artırabilir.

Depresyon

Hem hormonal değişiklikler hem de istenmeyen kıllanma gibi belirtiler duygularınızı olumsuz yönde etkileyebilir. PKOS’lu birçok kişi depresyon ve endişe yaşamaktadır.

ÖZET : Hormon dengesizlikleri bir kadının sağlığını birçok yönden etkileyebilir. PKOS kısırlık, metabolik sendrom, uyku apnesi, endometriyal kanser ve depresyon riskini artırabilir.

Polikistik Over Nasıl Teşhis Edilir

Doktorlar tipik olarak PKOS’u bu üç belirtiden en az ikisine sahip olan kadınlarda teşhis eder ;

  • yüksek androjen seviyeleri
  • düzensiz adet döngüsü
  • yumurtalıklarda kistler

Doktorunuz ayrıca sivilce, yüz ve vücut kıllarının uzaması ve kilo alma gibi belirtileriniz olup olmadığını da sormalıdır !

Pelvik muayene , yumurtalıklarınızla veya üreme sisteminizin diğer bölümleriyle ilgili herhangi bir problemi çözmede yardımcı olabilir.

Kan testleri , normalin üstünde olan erkek hormon seviyelerini kontrol eder. Ayrıca, kalp hastalığı ve diyabet gibi ilgili durumlarda riskinizi değerlendirmek üzere kolesterol , insülin ve trigliserit seviyelerinizi kontrol etmek için kan testleriniz olabilir .

Ultrason Anormal foliküller ,yumurtalıklarınız ve uterusunuzdaki diğer problemleri aramak için ses dalgaları kullanır.

ÖZET : Kadınlar, yukarıda saydığımız üç ana semptomdan en az ikisine sahipse, yüksek androjen düzeyleri, düzensiz adet döngüleri ve yumurtalıklardaki kistler varsa PKOS olma riskinizi arttırır.Pelvik muayene, kan testleri ve ultrason tanıyı doğrulayabilir.

PKOS normal adet döngüsünü keser ve gebe kalmayı zorlaştırır. PKOS’lu kadınların %70 ila %80’i doğurganlık problemleri yaşıyor.

Bu durum aynı zamanda hamilelik komplikasyon riskini de artırabilir .

PKOS’lu kadınlar yumurtlamayı iyileştiren doğurganlık tedavileri kullanarak hamile kalabilirler . Kilo vermek ve kan şekeri seviyesini düşürmek, sağlıklı bir hamilelik süreci olasılığınızı artırabilir.

ÖZET : PKOS hamile kalmayı zorlaştırabilir ve hamilelik komplikasyonları , düşük riskinizi artırabilir. Kilo kaybı ve diğer tedaviler, sağlıklı bir hamilelik olasılığınızı artırabilir.

Polikistik Over için Diyet

PKOS tedavisi genellikle kilo verme, diyet ve egzersiz gibi yaşam tarzı değişiklikleriyle başlar.

Vücut ağırlığınızın sadece %5 ila %10’unu kaybetmek adet döngüsünüzü düzenlemenize ve PKOS semptomlarını iyileştirmenize yardımcı olabilir .Kilo vermek aynı zamanda kolesterol seviyesini iyileştirebilir, insülini azaltabilir ve kalp hastalığı ve diyabet risklerini azaltabilir.

Kilo vermenize yardımcı olacak herhangi bir diyet durumunuza yardımcı olabilir. Bununla birlikte, bazı diyetlerin diğerlerine göre avantajları olabilir.

PKOS için diyetleri karşılaştıran çalışmalar düşük karbonhidratlı diyetlerin hem kilo kaybı hem de insülin seviyelerini düşürmede etkili olduğunu buldu . Çoğu karbonhidratı meyvelerden, sebzelerden ve tam tahıllardan alan düşük glisemik indeks (düşük GI) diyeti, adet döngüsünü normal bir kilo verme diyetinden daha iyi düzenlemeye yardımcı olur.

Birkaç çalışma, haftada en az 3 gün 30 dakikalık orta şiddette egzersizin PKOS’lu kadınların kilo vermelerine yardımcı olabileceğini buldu. Egzersizle kilo vermek aynı zamanda yumurtlama ve insülin seviyelerini de arttırır.

Egzersiz, sağlıklı bir diyetle birleştirildiğinde daha da faydalıdır. Diyet artı egzersiz, tek başına yapılan müdahaleden daha fazla kilo vermenize yardımcı olur ve diyabet, kalp hastalığı riskinizi azaltır.

Akupunkturun PKOS’u iyileştirmede yardımcı olabileceğine dair bazı kanıtlar vardır, ancak daha fazla araştırmaya ihtiyaç olduğunu söylemeliyiz.

ÖZET : PKOS tedavisi diyet ve egzersiz gibi yaşam tarzı değişiklikleriyle başlar. Fazla kilonuz varsa, vücut ağırlığınızın sadece %5 ila %10’unu kaybetmek semptomlarınızı iyileştirmeye yardımcı olabilir.

PKOS
PKOS

PKOS : Polikistik Over’da Yaygın Tıbbi Tedaviler

Doğum kontrol hapları ve diğer ilaçlar, adet döngüsünü düzenlemeye yardımcı olabilir ve kıl çoğalması & sivilce gibi PKOS semptomlarını tedavi edebilir.

Doğum kontrolü

Günlük östrojen ve progestin almak normal bir hormon dengesini geri kazanabilir, yumurtlamayı düzenleyebilir, fazla kıllanma gibi semptomları hafifletebilir ve endometriyal kansere karşı koruyabilir. Bu hormonlar bir hap veya vajinal halka içinde gelir .

Metformin

Metformin (Glucophage, Fortamet), tip 2 diyabet tedavisinde kullanılan bir ilaçtır. Ayrıca insülin seviyelerini artırarak PKOS’u tedavi eder.

Bir çalışma , diyet ve egzersizde değişiklik yaparken metformin almanın kilo kaybını arttırdığını, kan şekerini düşürdüğünü göstermiştir.

Klomifen

Klomifen (Clomid), PKOS’lu kadınların hamile kalmasına yardımcı olabilecek bir ilaçtır . Ancak, ikiz doğurma ve diğer çoklu doğum riskini arttırmaktadır.

Epilasyon ilaçları

Bir kaç bakım istenmeyen tüylerden kurtulmanıza veya büyümesini engellemeye yardımcı olabilir. Eflornithine (Vaniqa) kremi saç büyümesini yavaşlatan reçeteli bir ilaçtır.

Cerrahi Müdahale

Diğer tedaviler işe yaramazsa, cerrahi yöntem doğurganlığı artırmak için bir seçenek olabilir.

ÖZET : Doğum kontrol hapları ve diyabet ilacı metformin normal bir adet döngüsü geri getirmeye yardımcı olabilir. PKOS’lu kadınlarda klomifen ve cerrahi doğurganlığı arttırır. Epilasyon ilaçları istenmeyen tüylerden kadınları uzaklaştırabilir.

Ne Zaman Doktora Görünmeliyim ?

Aşağıdaki durumlarda doktorunuza görünün:

  • Adet döngünüz bozuk ve hamile değilseniz ,
  • Yüzünüzdeki ve vücudunuzdaki tüylerin uzaması gibi PKOS semptomlarınız varsa,
  • 12 aydan uzun bir süredir hamile kalmaya çalışıyorsunuz ama başarılı olamadıysanız,
  • Susuzluk veya açlık, bulanık görme veya açıklanamayan kilo kaybı gibi diyabet semptomlarınız varsa kesinlikle bir doktora görünmelisiniz.

PKOS’niz varsa, birinci basamak doktora düzenli bir şekilde gitmeniz gerekiyor.Diyabet, yüksek tansiyon ve diğer olası komplikasyonları kontrol etmek için düzenli testlere ihtiyacınız olacak.

 

PKOS tedavisi için en önemli etmen kilo kaybıdır. PKOS semptomlarını tedavi edebilir ve gebe kalma olasılığını artırabilir. Diyet ve aerobik egzersiz kilo vermenin iki etkili yoludur.

Leave Your Comment