Nötropenik Diyet Nedir

NÖTROPENİK DİYET ( Düşük Bakterili Diyet )

Nötropenik diyet ; bağışıklık sistemi zayıflamış olan nötropenik hastalarda bazı besin ve içeceklerde bulunan mikropların vücuda girmesini önlemek amaçlı uygulanan beslenme şeklidir.

Pek çok besin maddesinin üzerinde çok sayıda mikrop bulunmaktadır, fakat bağışıklık sistemi sağlam olan kişilerde genellikle bu mikroplar hemen öldürülür ve hastalık tablosu oluşmaz.

Kemoterapi uygulaması alan hastalarda bağışıklık sisteminin baskılanması nedeniyle enfeksiyon riskinin artmasına, besinlerin az alınmasına, iştahsızlığa, kusmaya ve ishale neden olan hastalarda bazı besin öğelerinin tüketilmemesine neden olmaktadır. Bu nedenle tüm hijyen kurallarına uyulmalı, önerilmeyen besinler kesinlikle verilmemeli ve bu konuda yaşanan her türlü sorun uzmanlara danışılmalıdır.

Bu diyet besinlerle vücudumuza girebilecek enfeksiyonlardan korunuruz. Topraktan gelen besinlerin iyi yıkanmadan ve temizlenmeden tüketilmesi vücuda mikroplar, sanayi atıkları ve böcek ilaçlarının alınması riskini doğurur. Besinlere renk, lezzet verici ve koruyucu olarak katılan nitrat ve nitritlerin de zararlı etki gösterdikleri saptanmıştır.

Besinlerin saklanmasında dikkat etmeniz gereken kurallar nelerdir? (  Nötropenik Diyet Nedir )

 

  • Satın almış olduğunuz gıdaların mutlaka son kullanma tarihlerini kontrol edin.
  • Son kullanma tarihi geçmiş veya geçmek üzere olan ürünleri asla satın almayınız.
  • Gıdaları üzerinde bulunan uygun saklama ısınına uygun şekilde muhafaza edin.
  • İçeriğini bilmediğiniz ve emin olmadığınız ürünleri asla satın almayınız.
  • Ürün etiketi içeriğinde ‘‘hidrojenize yağ” belirtilmiş ise, bu ürünü satın almayınız. Etiketlerde bu bilgi “hidrojene nebati yağ”, “hidrojene bitkisel yağ” şeklinde de yer alabilir, buna dikkat ediniz.
  • Yiyecekleri bildiğiniz, emin olduğunuz ve güvendiğiniz yerlerden alınız.
  • Çiğ sebze ve meyveleri tüketmeyin.
  • Çiğ et, tavuk, balık gibi kontaminasyon (bulaşma) riski yüksek olan besinleri buzdolabında meyve ve sebzelerden ayrı bir bölümde ve kaplarda saklayınız.
  • Buzdolabında saklanacak besinler için buzdolabınızın ısısı 0-5°C arasında, dondurucunun ısısı -18 °C’nin altında olmalıdır.
  • Buzdolabı, kapı kulpları, elektrik düğmeleri, ocak düğmeleri, bıçaklar, temizlik bezleri, önlük, çalışan kişinin elleri mikropların bulaşmasında en çok rol oynayan yerlerdir. Bu bölgelerin temizliğinden emin olun.
  • Olabildiğince tek kullanımlık çatal-kaşık-bıçak kullanın.
  • Yumurtaları mutlaka buzdolabında saklayın.
  • Pastörize olmayan süt ve tüm süt ürünlerini kesinlikle almayın. Markalı ve temiz ürünleri kullanın. Süt ve süt ürünleri pastörize olsa bile kutu açıldıktan sonra kullanılmayanı çöpe atın.
  • Tek kullanımlık pastörize peynir ve yoğurt tüketin.
  • Tek kullanımlık ekmek tercih edin. Ekmek temiz ekipman yardımıyla ısıtılabilir, fakat beklemeden tüketilmelidir.
  • Paketi açılıp, beklemiş ürünleri tüketmeyin ve hemen atın.
  • Hasta eğer enteral ürün kullanıyorsa, ürün paketi açıldıktan sonra atılmalıdır.

 

Besinlerin hazırlanmasında dikkat etmeniz gereken kurallar nelerdir?

 

  • Yemek hazırlamadan önce ve hazırladıktan sonra ellerinizi en az 20 saniye sıvı sabunla ılık suda yıkayın.
  • Tırnaklarınızın kısa ve temiz olmasına özen gösterin.
  • Ellerinizi havluyla değil kağıt havlu ile kurulayın.
  • Mutfaktaki tüm ekipmanların ve tezgahın temiz bezlerle temizlendiğinden emin olun.
  • Çiğ et ürünlerini mutlaka diğer besinlerden uzak olacak şekilde hazırlayın ve onların hazırlanışında kullanmış olduğunuz ekipmanları başka besinler için kullanmayın.
  • Paketlenmiş gıdaların paketlerini kullanmadan önce mutlaka yıkayın.
  • Sebzeleri ve meyveleri akan suyun altında, temizliğinden emin olduğunu su ile güzelce yıkayın.
  • Kalın kabuklu meyveleri alkol ile silin.
  • Sebze ve meyveleri temiz kesme tahtası ve bıçak kullanarak parçalayın.
  • Çatlamış yumurta, paketi deforme olmuş ürünleri asla kullanmayın.

 

Besinlerin pişirilmesinde dikkat etmeniz gereken kurallar nelerdir?

 

  • Kullanacak olduğunuz kaplar iyice yıkanmış olmalı, üzerinde yiyecek artıkları bulunmamalıdır.
  • Yemekler düdüklü, basınçlı kaplarda pişirilmeli ve hastanın önünde açılmalıdır.
  • Tencere veya tava olarak çelik veya teflon kullanın, fakat yüzeyi bozuk, çizilmiş teflonları hiçbir zaman kullanmayın.
  • Yemeklerinizi pişirirken kızartma ve kavurma yöntemlerini kullanmayın.
  • Yemeği kontrol etmek amaçlı kullandığınız kaşığı 1 kereden ( 1 yemek pişme süresi kadar ) fazla kullanmayınız. Tekrar kontrol etmek isterseniz farklı temiz kaşık kullanınız.
  • Hazırlamış olduğunuz yemeklerin iyi piştiğinden emin olun. Yemek piştikten sonra en geç 2 saat sonra buzdolabına koyun ve mümkünse yemeği tekrardan ısıtmayın.
  • Pişmiş yemekleri dışarıda bekletmeyin. Dışarıda uzun süre beklemiş yemekleri atın.
  • Pişmiş olan yemekleri asla dondurmayın.
  • Otlar ve baharatlar yiyeceklerin pişmesi esnasında kullanılmalı, piştikten sonra ilave edilmemelidir, fakat baharatlarda aflatoksin içerme olasılığından dolayı tüketimi çok önerilmemektedir.
  • Yumurta çok iyi haşlanmış, kabuğu sağlam (çatlamamış) ve hiç bekletilmemiş olmalıdır.
  • Pişirme ve ısıtma işlemleri için mikrodalga fırın kullanılmamalıdır.
  • Her türlü et ızgara edilirken, etle ateş arasında 15 cm mesafe bırakılarak pişirilmesi zararlı kimyasalların oluşmasını önler. Ancak, yoğun kemoterapi dönemlerinde ızgara et mümkün olduğunca verilmemelidir.
  • Lokantalarda tüketilen yemeklere lezzet vermesi ve ucuz maliyet amacıyla trans yağ katılmaktadır. Kızartma yağları da trans yağ açısından son derece zararlıdır. Dışarıda satılan kızartma usulü yapılan yiyecekleri kesinlikle tüketmeyin. Bu kızartmalar defalarca kullanılan yağlar oldukları için kanserojen etkiler içermektedir.
  • Hazır gıdalardan kaçının.
  • Turşu, salamura gibi tuz içeriği oldukça yüksek olan gıdalar kesinlikle yasak.

STJ. DYT. AYŞEN TÜTÜNCÜ

T.C. İSTANBUL YENİ YÜZYIL ÜNİVERSİTESİ

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir