fbpx

Polikistik Over Sendromu Nedir ?



Polikistik Over Sendromu

Polikistik  over  sendromu  (PKOS),  santral  sinir sistemi, hipofiz, overler, adrenal bezler ve ekstra  glandüler  dokular  arasında  etkileşimlerin bozulmasına  bağlı  olarak,  üretken  yaşamın herhangi bir döneminde sıklıkla ortaya çıkabilen, kronik  seyreden,  gelecekte  yaşam  kalitesini olumsuz etkileyebilen karmaşık bir hastalıktır.

PKOS,  kadınlarda  sık  görülen  (%5-10)  bir endokrin    bozukluktur. Metabolik    sendromun klinik  özellikleri  olan  abdominal  obezite,  insülin  direnci, dislipidemi, hipertansiyon, diabetes mellitus ve kardiyovasküler hastalıklar PKOS’lu olgularda da görülmektedir. Yüksek androjen salınımı ve anormal insülin aktivasyonu PKOS’a  zemin  hazırlarken,  hastaların  %70’inde hirşutizm ve adet düzensizliği oluşmaktadır.

Vücut Ağırlık Kaybı

Şişmanlık,  hastalığın  hem  endikasyonlarından, hem de komplikasyonlarından biri olan hormon dengesizliğine  yol  açmaktadır.  Yüksek yağ  miktarı  infertiliteyi,  düşükleri  ve  zorlu doğurganlık  dönemlerini  tetiklemektedir. Bu  nedenle  hastalığın  tedavisinde  temel  amaç, vücut ağırlık kaybının ve uzun dönemde ağırlık kontrolünün  sağlanmasıdır. Hızlı vücut  ağırlık  kayıpları  üreme  sistemi  için  risk oluşturabilmektedir.

Anovülasyonun geliştiği PKOS’lu obez kadınlarda, vücut ağırlığının %2-5 arasında azalmasının, ovülasyonun başlamasında ve insülin duyarlılığının artmasında yeterli olduğu belirtilmektedir. Orta  düzeydeki   vücut ağırlık kaybının (%5-10) ovülasyonu ve menstrual işlevleri düzelttiği, hiperandrojenizmi, kalp damar hastalığı ve tip 2 diyabet gelişme riskini azalttığı bildirilmektedir. Ayrıca  hirşutizmin düzeldiği ya da değişmediği, gebelik diyabetinin ve düşük riskinin azaldığı da ifade edilmektedir.

PKOS’ta  vücut  ağırlık  denetimi  androjen hormonların  ve  iştahın  artmasına  bağlı  olarak zorlaşmaktadır. Bu  nedenle  vücut  ağırlık kaybı  için  diyet  tedavisi,  düzenli  fiziksel aktivite,  davranış  değişikliği  ve  sosyal  destek programlarının birlikte yürütülmesi gerekmektedir.

 

NEDEN POLİKİSTİK OVER SENDROMLUYUM?

PKOS, genetik ve çevresel faktörlerin etkileşimiyle ortaya çıkmış sık görülen ve kompleks bir hastalık olarak değerlendirilebilir. PKOS oluşumunda gözlenen değişkenliklerin yaklaşık %70’i çoklu genetik sebeplere dayanmaktadır. Fakat tek suçlu genleriniz değil!

Genetik nedenler dışında; hastalığın gelişimini etkileyen dış faktörlerde vardır; hızlı kilo kaybı/kilo artışı, fiziksel aktivite azlığı, hormonlu gıda tüketimi veya sağlık riski oluşturan vücutta hormonları etkileyebilen ( teratojenik) etkenlere maruz kalmak, uzun süre katkılı/amabaljlı yiyecek tüketimi de pkos ile ilişkilendirilmektedir.

Fazla ve düşük doğum kilosu, kilolu bir anneden doğmak, doğum anomalileri, erken pubarş (8 yaş öncesinde), obezite, akantozis nigrikans (vücut kıvrımlarında koyu, kalın, kadifemsi cilt görünümü), akne, anovulasyon ve polikistik yumurtalıklar PCOS gelişimi riskini arttıran diğer faktörler arasında kabul edilmektedir.

Polikistik Over Sendromu Kimlerde Görülür ?

Polikistik Over Sendromu ve Beslenme

  • Enerji ihtiyacı, kişinin ihtiyaçları doğrultusunda beslenme uzmanı tarafından hesaplanmalıdır.
  • Az az ve sık beslenme temel alınmalıdır.
  • Beslenmede özellikle karbonhidrat grubuna dikkat edilmelidir. Basit şeker içeren gıdalardan uzak durulmalıdır. Glisemik yükü düşük gıdalar tercih edilmelidir.
  • İnsülin seviyesini düzenlemek ve kilo kaybını desteklemek için düzenli egzersiz yapılmalıdır.
  • Doymuş yağ içeren besinlerin tüketimi azaltılmalıdır. Kızartma tüketilmemelidir. Fındık, badem, ceviz, avokado gibi kaliteli yağ içeren besinler porsiyon kontrolüne dikkat edilerek beslenmede yer verilebilir.
  • Kaliteli protein ve omega 3 içeriği ile balık haftada en az 2 kez tüketilmelidir.
  • Polikistik over sendromlu kadınlar özellikle bel çevresine odaklanmalıdır. Bel çevresi ölçüleri düzenli olarak takip edilmelidir.
  • Bitkisel protein olan kurubaklagillere haftada 2-3 kez beslenmede yer verilmelidir. Et, balık, tavuk tüketirken sağlıklı pişirme teknikleri (ızgara/haşlama/fırın) tercih edilmelidir.
  • Polikistik over sendromlu kadınlarda özellikle D vitamini ve B12 vitamini düzeyleri takip edilmeli ve eksikliğinde doktor kontrolünde vitamin takviyesi alınmalıdır. Bu iki vitamin hem kilo vermeye yardımcı olur hem de tedavide önemli rol oynar.
  • Polikistik over sendromlu kadınlar özellikle aşırı çay, kahve tüketiminden kaçınmalıdırlar.
  • Tuz tüketiminin artması ödeme sebep olduğu için yemeklere ekstra tuz ilave edilmemelidir. Tuz yerine baharat tercih edilebilir. Turşu ve maden suyu tüketimi sınırlandırılmalıdır.
  • Günlük su tüketimi takip edilmelidir ve her gün ortalama 8-10 bardak su içilmelidir.

 

DİYETİSYEN BÜŞRA GÜL

Polikistik Over Sendromu

Bu Makaleye Bir Tepki Ver !
Like
Love
Haha
Wow
Sad
Angry
Teşekkürler "Polikistik Over Sendromu Nedir ?" Bloğa Hoşluk Kattınız !

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Belki İncelemek İstersiniz

Bunlarda Dikkatinizi Çekebilir

Editör Sizin için Seçti